Przeciwdziałanie zagrożeniom w obszarze ruchu drogowego / Counteracting threats in the area of road traffic

Abstract

Celem rozdziału jest przedstawienie wieloaspektowych działań służących poprawie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w Polsce poprzez analizę zagrożeń, środków prewencyjnych, ram prawnych i wykorzystania nowoczesnych technologii. Autorka przedstawia skalę problemu poprzez dane statystyczne ukazujące liczbę ofiar wypadków drogowych w ostatnich latach, wskazując jednocześnie najważniejsze czynniki ryzyka, takie jak nadmierna prędkość, jazda pod wpływem alkoholu, nieuwaga, zmęczenie czy niestosowanie środków ochronnych. W dalszej części opisany zostaje Narodowy Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2021-2030, którego pięć filarów – zarządzanie systemem, bezpieczny człowiek, droga, pojazd oraz ratownictwo – stanowi kompleksową strukturę działań profilaktycznych. Kolejno zaprezentowano innowacyjne technologie wspierające bezpieczeństwo drogowe, takie jak systemy wspomagania kierowcy (ADAS), inteligentne przejścia dla pieszych, systemy ITS i komunikacja pojazdów z otoczeniem (V2X). Problem badawczy sformułowano w pytaniu: jakie działania są najskuteczniejsze w przeciwdziałaniu zagrożeniom w ruchu drogowym w Polsce w świetle obowiązujących strategii, regulacji i dostępnych technologii? Postawiona hipoteza zakłada, że zintegrowane podejście oparte na współpracy instytucji publicznych, wykorzystaniu nowych technologii, edukacji oraz skutecznym egzekwowaniu przepisów prawa może istotnie zmniejszyć liczbę wypadków drogowych i ich skutki. W rozdziale zastosowano metody teoretyczne, takie jak analiza aktów prawnych, dokumentów strategicznych, danych statystycznych oraz literatury przedmiotu.

The aim of the chapter is to present multifaceted activities aimed at improving road safety in Poland through the analysis of threats, preventive measures, legal frameworks, and the use of modern technologies. The author presents the scale of the problem through statistical data showing the number of road accident victims in recent years, at the same time indicating the most important risk factors, such as excessive speed, driving under the influence of alcohol, inattention, fatigue, or failure to use protective measures. Further on, the National Road Safety Programme 2021-2030 is described, whose five pillars – system management, safe people, road, vehicle, and rescue – constitute a comprehensive structure of preventive activities. Innovative technologies supporting road safety, such as driver assistance systems (ADAS), intelligent pedestrian crossings, ITS systems and vehicle-to-environment communication (V2X), were then presented. The research problem was formulated in the question: what actions are the most effective in counteracting road traffic hazards in Poland in the light of the applicable strategies, regulations, and available technologies? The hypothesis assumes that an integrated approach based on cooperation of public institutions, the use of new technologies, education and effective enforcement of legal regulations can significantly reduce the number of road accidents and their consequences. The chapter uses theoretical methods, such as the analysis of legal acts, strategic documents, statistical data, and literature on the subject.