Rola rodziców w rozwoju dzieci / The Role of Parents in Children’s Development

Abstract

Prawidłowy rozwój dziecka zależy od potencjału biologicznego i wpływu środowiska kształtującego ten rozwój. Bodźce pochodzące z własnego organizmu dziecka lub bodźce zewnętrzne o różnym charakterze (biologicznym, fizycznym, wyzwalającym czy społecznym) rejestrowane i przetwarzane przez układ nerwowy podlegają samoregulacji i ukształtowaniu adekwatnej odpowiedzi. Dlatego prawidłowa stymulacja wszystkich zmysłów dziecka, uważne obserwowanie objawów zaburzeń integracji sensorycznej i wczesna interwencja - zapewniają jego prawidłowy rozwój. Kluczową odpowiedzialność za ten proces, także za współpracę z pedagogami i terapeutami ponoszą rodzice. Cel rozdziału: wskazanie zakresu świadomego udziału rodziców w procesie rozwoju integracji sensorycznej ich dzieci oraz wskazanie deficytów w tym obszarze. Materiał: wynik obserwacji 150 dzieci w wieku od 0 do 7 lat przez ich rodziców i opiekunów (n=87). Metoda: sondaż diagnostyczny (technika: kwestionariusz ankiety, kwestionariusz integracji sensorycznej (SI wg. Małgorzaty Karga), analiza ilościowa i jakościowa z wykorzystaniem testu chi-kwadrat przy p≤0,05. Wyniki: styl życia ok. 50% matek badanych dzieci budził zastrzeżenia. Ponad połowa ciąż miała powikłania, mimo to większość porodów przebiegła naturalnie i bez komplikacji. Wszystkie noworodki oceniono wysoko w skali Apgar (9,14±1,31). Rodzice ocenili rozwój psychoruchowy dzieci jako mieszczący się w normach rozwojowych, mimo że wg. kwestionariusza SI zarejestrowano opóźnienia w osiąganiu „kamieni milowych”. Ocena tym narzędziem wykazała zaburzenia rozwojowe u 22,66% badanych dzieci. Wnioski: blisko co 3-4. dziecko ma opóźnienia w „krokach milowych”, co drugie demonstruje zaburzone zachowania ruchowe, wykazano istotny związek stylu życia matek i przebiegu okresu noworodkowego z występowaniem zaburzeń integracji sensorycznej. Rodzice nie wykorzystali wszystkich sposobów stymulacji rozwoju ruchowego dzieci i nie wszystkie dzieci konsultowali z fizjoterapeutą (co trzecie dziecko nie uzyskało wsparcia specjalisty).

The proper development of a child depends on biological potential and the influence of the environment shaping this development. Stimuli originating from the child’s own body or various types of external stimuli (biological, physical, triggering or social) recorded and processed by the nervous system are subject to self-regulation and the formation of an appropriate response. Therefore, proper stimulation of all the child’s senses, careful observation of symptoms of sensory integration disorders and early intervention ensure the proper development of the child. Parents bear the key responsibility for this process, including cooperation with educators and therapists. Aim of the chapter: to indicate the degree of conscious participation of parents in the process of sensory integration development of their children and to identify deficits in this area. Material: results of observations of 150 children aged 0 to 7 years conducted by their parents and carers (n=87). Method: diagnostic survey (technique: questionnaire, sensory integration questionnaire (SI according to Małgorzata Karga), quantitative and qualitative analysis using the chi-square test at p≤0.05. Results: the lifestyle of approximately 50% of the mothers of the children studied raised concerns. More than half of the pregnancies were complicated, but most births were natural and without complications. All newborns scored high on the Apgar scale (9.14±1.31). Parents assessed their children’s psychomotor development as within the developmental norms, even though the SI questionnaire noted delays in reaching ‘milestones’. Assessment using this tool revealed developmental disorders in 22.66% of the children studied. Conclusions: almost every third or fourth child has delays in reaching milestones, every second child shows motor disorders, and a significant relationship was found between the mothers’ lifestyle and the course of the neonatal period and the occurrence of sensory integration disorders. Parents did not use all methods of stimulating their children’s motor development and did not consult a physiotherapist for all children (one in three children did not receive specialist support).